Lög

um frjálsan atvinnu- og búseturétt launafólks innan Evrópska efnahagssvæðisins.

________

1. gr.

Ákvæði reglugerðar Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) nr. 492/2011, um frjálsa för launa
fólks innan Sambandsins, eins og henni var breytt með ákvæðum samningsins um Evrópska efnahagssvæðið, skulu hafa lagagildi hér á landi.

Reglugerðin er prentuð sem fylgiskjal með lögum þessum. Ákvæði 2. og 3. þáttar I. kafla reglugerðarinnar skulu enn fremur gilda um ríkisborgara aðildarríkja stofnsamnings Fríversl
unarsamtaka Evrópu og Færeyinga.

2. gr.

Aðstandandi ríkisborgara EES-ríkis eða EFTA-ríkis sem dvelur löglega hér á landi á rétt til að ráða sig til starfa eða að starfa sem sjálfstætt starfandi einstaklingur á íslenskum vinnu
markaði óháð þjóðerni.

Aðstandendur ríkisborgara EES-ríkis eða EFTA-ríkis skv. 1. mgr. eru:

a.	maki, sambúðarmaki eða samvistarmaki,

b.	niðji hans og/eða maka hans, ef niðjinn er yngri en 21 árs eða á þeirra framfæri,

c.	ættmenni hans eða maka hans, í beinan legg, sem er á framfæri þeirra.

3. gr.

Ráðherra skal skipa þriggja manna nefnd til að hafa eftirlit með framkvæmd þessara laga og getur hún beint tilmælum til viðkomandi aðila þar að lútandi. Alþýðusamband Íslands skal tilnefna einn fulltrúa, Samtök atvinnulífsins annan fulltrúa og þriðji fulltrúinn skal skipaður án tilnefningar og skal hann vera formaður. Varamenn skulu skipaðir á sama hátt. Skipunar
tími nefndar skal vera fjögur ár.

Komi upp ágreiningur um hvort fylgt sé ákvæðum 7. gr. reglugerðar nr. 492/2011, um frjálsa för launafólks innan Sambandsins, eins og henni var breytt með ákvæðum samningsins um Evrópska efnahagssvæðið, er heimilt að vísa þeim ágreiningi til nefndarinnar, sbr. 1. mgr., sem leitast skal við að leysa þann ágreining. Í þessum tilgangi getur nefndin leitað eftir upplýsingum hjá stofnunum, samtökum eða einstökum fyrirtækjum sem veita nefndinni nauð
synlegar upplýsingar um almenn ráðningar- og starfskjör í atvinnugreinum og fyrirtækjum. Verði sátt eigi komið á með aðilum er heimilt að leita til dómstóla.

Þegar nefndin fjallar um mál sem varðar sérstaklega opinbera starfsmenn er falla undir atvinnu- og búseturéttindi Evrópska efnahagssvæðisins skulu tveir fulltrúar taka sæti í nefnd
inni auk fulltrúa skv. 1. mgr. Skal annar þeirra tilnefndur af hlutaðeigandi heildarsamtökum opinberra starfsmanna og hinn af ráðherra er fer með starfsmannamál ríkisins eða Sambandi íslenskra sveitarfélaga eftir því sem við á.

Þegar nefndin fjallar um mál sem varða sérstaklega önnur heildarsamtök launafólks eða atvinnurekenda en þau sem kveðið er á um í 1. og 3. mgr. skulu fulltrúar þeirra samtaka taka sæti í nefndinni.

4. gr.

Ráðherra getur með reglugerð gefið nánari fyrirmæli um framkvæmd eftirlits skv. 3. gr.

5. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi. Við gildistöku laganna falla brott lög um frjálsan atvinnu- og búseturétt launafólks innan Evrópska efnahagssvæðisins, nr. 47/1993, með síðari breyt
ingum.

Ákvæði til bráðabirgða.

Ákvæði 1.–6. gr. reglugerðar Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) nr. 492/2011, um frjálsa för launafólks innan Sambandsins, taka þó ekki gildi um atvinnu- og búseturétt ríkisborgara Króatíu fyrr en 1. júlí 2015. Hið sama gildir um aðstandendur þessara ríkisborgara skv. 2. gr. laganna.

Fylgiskjal.

Ákvæði reglugerðar Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) nr. 492/2011, um frjálsa för launa
fólks innan Sambandsins, með þeim breytingum og viðbótum sem leiðir af V. viðauka, bókun 1 við samninginn um Evrópska efnahagssvæðið og öðrum ákvæðum hans.*

*Aðlögun reglugerðarinnar er með fyrirvara um framkvæmd EFTA-ríkjanna á einstökum þáttum hennar.

REGLUGERÐ EVRÓPUÞINGSINS OG RÁÐSINS (ESB) NR. 492/2011

frá 5. apríl 2011

um frjálsa för launafólks innan Sambandsins

(kerfisbundin útgáfa)

(Texti sem varðar EES)

EVRÓPUÞINGIÐ OG RÁÐ EVRÓPU
SAMBANDSINS HAFA,

með hliðsjón af sáttmálanum um starfshætti Evrópu
sambandsins, einkum 46. gr.,

með hliðsjón af tillögu framkvæmdastjórnar Evrópu
sambandsins,

eftir að hafa lagt drög að lagagerð fyrir þjóðþingin,

með hliðsjón af áliti efnahags- og félagsmálanefndar Evrópusambandsins (1),

í samræmi við almenna lagasetningarmeðferð (2),

og að teknu tilliti til eftirfarandi:

1)	Reglugerð ráðsins (EBE) nr. 1612/68 frá 15. október 1968 um frelsi launþega til flutninga innan bandalagsins (3) hefur nokkrum sinnum verið breytt í veigamiklum atriðum (4). Fyrir skýrleika sakir og til hagræðingar ber því að kerfisbinda reglugerðina.

2)	Frjáls för launafólks skal vera tryggð innan Sambandsins. Þetta felur í sér afnám allrar mis
mununar launafólks í aðildarríkjunum sem byggð er á ríkisfangi og lýtur að atvinnu, launakjörum og öðrum starfs- og ráðningar
skilyrðum, auk réttar þessa launafólks, að teknu tilliti til takmarkana sem helgast af allsherjarreglu, almannaöryggi og almanna
heilbrigði, til að hafa frelsi til að fara um innan Sambandsins í því augnamiði að starfa sem launþegi.

3)	Mælt skal fyrir um ákvæði til að unnt sé að ná markmiðunum sem sett eru fram í 45. og 46. gr. sáttmálans um starfshætti Evrópusambands
ins og fjalla um frjálsa för launafólks.

4)	Frjáls för telst til grundvallarréttinda launafólks og fjölskyldna þeirra. Tryggja ber óheftan hreyfanleika vinnuafls innan Sambandsins sem einn af þeim möguleikum sem launafólk hefur til að bæta lífskjör og vinnuskilyrði sín og einnig félagslega stöðu sína, auk þess sem efnahagslíf í aðildarríkjunum er eflt með þeim hætti. Staðfesta skal rétt alls launafólks í að
ildarríkjunum til að starfa innan Sambandsins á þeim sviðum sem það hefur kosið sér.

5)	Launafólk sem er í fastri vinnu, vinnur við árs
tíðabundin störf eða sækir vinnu yfir landa
mæri, svo og þeir sem sinna þjónustustörfum, skulu njóta slíks réttar án mismununar.

6)	Rétturinn til frjálsrar farar felur í sér, eigi að virða hann á hlutlægan hátt með frjálsræði og reisn, að launafólk hljóti jafna meðferð í raun og að lögum hvað varðar öll málefni sem tengj
ast ástundun launaðrar atvinnu og húsnæðis
málum, jafnframt því sem öllum hindrunum gegn hreyfanleika launafólks skal rutt úr vegi, einkum þeim er varða þau skilyrði sem sett eru fyrir komu fjölskyldna launafólks til gistilands
ins.

7)	Meginreglan um bann við mismunun að því er varðar launafólk innan Sambandsins felur í sér að allir ríkisborgarar aðildarríkjanna njóti sömu réttinda til vinnu og innlent launafólk.

8)	Ráðstöfun lausra starfa, einkum með beinni samvinnu milli helstu vinnumiðlana og einnig milli svæðisbundinna vinnumiðlana, jafnframt því að samræma upplýsingaskipti, tryggir skýr
ari heildarmynd af vinnumarkaðinum. Launa
fólk sem hyggur á flutninga ætti einnig að geta fengið reglulega upplýsingar um lífskjör og vinnuskilyrði.

9)	Náin tengsl eru á milli frjálsrar farar vinnuafls, atvinnumála og starfsmenntunar, einkum þar sem markmiðið með því síðastnefnda er að gera launafólki kleift að taka atvinnutilboðum annars staðar í Sambandinu. Vegna þessara tengsla er nauðsynlegt að vandamál sem upp kunna að koma séu ekki lengur skoðuð hvert í sínu lagi heldur metin með hliðsjón hvert af öðru auk þess sem tillit skal tekið til atvinnu
ástands á viðkomandi svæði. Af þessu leiðir að nauðsynlegt er að aðildarríkin beini kröftum sínum að því að samræma atvinnustefnu sína innan Sambandsins.

SAMÞYKKT REGLUGERÐ ÞESSA:

I. KAFLI

ATVINNUMÁL, JÖFN MEÐFERÐ OG FJÖLSKYLDUR LAUNAFÓLKS

1. ÞÁTTUR

Aðgangur að atvinnu

1. gr.

1.	Sérhver ríkisborgari aðildarríkis skal, óháð bú
setustað, hafa rétt til að ráða sig til vinnu sem laun
þegi og rækja það starf á yfirráðasvæði annars að
ildarríkis í samræmi við þau ákvæði sem mælt er fyrir um í lögum og stjórnsýslufyrirmælum er gilda um atvinnumál ríkisborgara aðildarríkisins.

2.	Hann skal m.a. njóta þeirra réttinda að ráða sig til vinnu á yfirráðasvæði annars aðildarríkis með sama forgangsrétti og ríkisborgarar þess ríkis.

2. gr.

Sérhver ríkisborgari aðildarríkis og sérhver vinnu
veitandi sem rekur starfsemi á yfirráðasvæði aðildar
ríkis geta skipst á umsóknum og tilboðum um at
vinnu og geta komið sér saman um og gert ráðn
ingarsamninga í samræmi við ákvæði gildandi laga og stjórnsýslufyrirmæla án þess að það leiði til nokk
urrar mismununar.

3. gr.

1.	Samkvæmt þessari reglugerð skulu ákvæði í lög
um og stjórnsýslufyrirmælum aðildarríkis ekki gilda í þeim tilvikum:

a)	þar sem þau takmarka umsóknir um og framboð á atvinnu, eða rétt erlendra ríkisborgara til að hefja og stunda atvinnu eða setja þeim önnur skilyrði en þau sem gilda um þeirra eigin ríkis
borgara, eða

b)	þar sem meginmarkmið eða áhrif þeirra eru að halda ríkisborgurum annarra aðildarríkja frá at
vinnu sem stendur til boða, enda þótt það taki ekki til þjóðernis.

Ákvæði fyrstu undirgreinar á ekki við í þeim til
vikum þar sem tungumálakunnátta skiptir máli vegna eðlis starfsins sem um er að ræða.

2.	Þetta skal einkum taka til þeirra ákvæða eða starfsvenja aðildarríkis, samkvæmt fyrstu undirgrein 1. mgr., sem:

a)	mæla fyrir um sérstakar reglur um ráðningar er
lendra ríkisborgara,

b)	takmarka eða draga úr auglýsingum í blöðum eða öðrum fjölmiðlum um laus störf eða binda þau öðrum skilmálum en þeim sem gilda fyrir at
vinnurekendur með starfsemi á yfirráðasvæði þess aðildarríkis,

c)	binda aðgang að atvinnu við skráningu á ráðn
ingarskrifstofum eða hindra ráðningu einstakra launþega þegar um er að ræða fólk sem ekki býr á yfirráðasvæði þess aðildarríkis sem í hlut á.

4. gr.

1.	Ákvæði í lögum og stjórnsýslufyrirmælum að
ildarríkis sem takmarka fjölda eða hundraðshluta er
lendra ríkisborgara í fyrirtækjum, atvinnugrein eða á tilteknu svæði, eða á landsvísu, skulu ekki gilda um ríkisborgara annarra aðildarríkja.

2.	Þegar ívilnun til fyrirtækja í aðildarríki er bundin við tiltekið lágmarkshlutfall innlends launafólks skulu ríkisborgarar annarra aðildarríkja taldir inn
lendir starfsmenn, samkvæmt ákvæði í tilskipun Evr
ópuþingsins og ráðsins 2005/36/EB frá 7. september 2005 um viðurkenningu á faglegri menntun og hæfi (1).

5. gr.

Ríkisborgari aðildarríkis sem leitar sér atvinnu á yfirráðasvæði annars aðildarríkis skal njóta sömu að
stoðar þar og vinnumiðlun þess ríkis veitir innlend
um ríkisborgurum sem eru í atvinnuleit.

6. gr.

1.	Ráðning og skráning ríkisborgara eins aðildar
ríkis í stöðu í öðru aðildarríki skal ekki vera háð neinum skilyrðum er varða heilsufar, sérþekkingu eða annað það sem hefur mismunun í för með sér vegna þjóðernis hans í samanburði við ríkisborgara aðildarríkisins sem gegna sama starfi.

2.	Ríkisborgari, sem hefur fengið persónulegt starfs
tilboð frá vinnuveitanda í öðru aðildarríki en sínu eigin, getur þurft að fara í hæfnispróf hafi vinnu
veitandinn sett það sem skilyrði með tilboðinu.

2. ÞÁTTUR

Atvinna og jöfn meðferð

7. gr.

1.	Ekki er heimilt að láta launþega, sem er ríkis
borgari annars aðildarríkis en þess sem hann starfar í, gjalda þjóðernis síns hvað viðvíkur ráðningar- og vinnuskilyrðum, einkum hvað varðar launakjör, upp
sögn úr starfi og, komi til atvinnumissis, endur
skipun eða endurráðningu.

2.	Hann skal njóta sömu félagslegra réttinda og skattaívilnana og innlent launafólk.

3.	Hann skal einnig með skírskotun til sama réttar og með sömu skilyrðum hafa sama aðgang og inn
lent launafólk að þjálfun í skólum er veita starfs
menntun og endurmenntunarstöðvum.

4.	Öll ákvæði í kjarasamningum eða ráðningar
samningum eða öðrum almennum reglugerðum, sem varða aðgang að atvinnu, starfskjör og önnur starfs
skilyrði eða uppsögn, eru ógild að svo miklu leyti sem þau mæla fyrir um eða heimila mismunun launafólks sem er ríkisborgarar annarra aðildarríkja.

8. gr.

Launþegi, sem er ríkisborgari aðildarríkis og starfar á yfirráðasvæði annars aðildarríkis, skal njóta jafnrar meðferðar að því er varðar aðild að stéttarfélögum og njóta þess réttar er hún veitir, þ.m.t. rétturinn til að greiða atkvæði og til að gegna stjórnar- eða stjórnunarstörfum fyrir stéttarfélagið. Það má meina honum að eiga sæti í stjórnum sem lúta opinberum rétti eða að gegna stöðu sem er bundin af opinberum rétti. Enn fremur á hann rétt á að taka sæti í fulltrúa
ráði starfsmanna við fyrirtækið.

Ákvæði fyrstu málsgreinar þessarar greinar skulu ekki hafa áhrif á lög eða reglugerðir í tilteknum að
ildarríkjum sem veita launafólki sem kemur frá öðr
um aðildarríkjum meiri rétt.

9. gr.

1.	Launþegi sem er ríkisborgari aðildarríkis og starfar á yfirráðasvæði annars aðildarríkis skal njóta allra sömu réttinda og ívilnana og innlent launafólk að því er varðar húsnæði, þ.m.t. eignarréttur á hús
næði sem hann þarf á að halda.

2.	Launþegi sem um getur í 1. mgr. getur, með sama rétti og innlendir ríkisborgarar, látið skrá sig hjá hús
næðismiðlun á því svæði þar sem hann starfar, fari slík skráning fram, og skal hann njóta viðeigandi ívilnana og forréttinda.

Hafi fjölskylda hans orðið eftir í landinu sem hann kom frá skal einnig tekið tillit til hennar í þessu sam
bandi, eins og hún væri búsett á viðkomandi svæði, að því tilskildu að innlent launafólk njóti svipaðra fríðinda.

3. ÞÁTTUR

Fjölskyldur launafólks

10. gr.

Börn ríkisborgara aðildarríkis, sem er eða hefur verið ráðinn til vinnu á yfirráðasvæði annars aðildar
ríkis, skulu eiga rétt á almennri menntun í því ríki, námi á námssamningi og starfsþjálfunarnámskeiðum með sömu skilyrðum og ríkisborgarar þess ríkis, að því tilskildu að börnin búi þar.

Aðildarríkin skulu leggja sig fram um að gera þess
um börnum kleift að stunda námið við ákjósan
legustu skilyrði.

II. KAFLI

RÁÐNING Í LAUSAR STÖÐUR OG ATVINNUUMSÓKNIR

1. ÞÁTTUR

Samvinna á milli aðildarríkjanna og við framkvæmdastjórnina

11. gr.

1.	Aðildarríkin eða framkvæmdastjórnin skulu stofna til eða í sameiningu gera hverjar þær kannanir á atvinnumálum eða atvinnuleysi sem þau telja nauð
synlegar fyrir frjálsa för vinnuafls innan Sambands
ins.

Helstu vinnumiðlanir í aðildarríkjunum skulu eiga náið samstarf sín á milli og við framkvæmdastjórn
ina með það í huga að hafa samráð um ráðningu í lausar stöður og meðferð atvinnuumsókna innan Sambandsins og ráðstöfun starfa í kjölfarið.

2.	Í þessu skyni skulu aðildarríkin tilnefna sérstakar þjónustuskrifstofur og ber þeim að skipuleggja þá starfsemi sem um getur í annarri undirgrein 1. mgr. og hafa samráð sín á milli og við deildir fram
kvæmdastjórnarinnar.

Aðildarríkjunum ber að tilkynna framkvæmdastjórn
inni um allar breytingar sem verða á tilnefningu aðila til slíkrar þjónustu og skal framkvæmdastjórnin birta nákvæmar upplýsingar um þær í Stjórnar
tíðindum Evrópusambandsins.

12. gr.

1.	Aðildarríkin skulu senda framkvæmdastjórninni upplýsingar um vandamál sem upp kunna að koma í sambandi við frjálsa för og atvinnumál launafólks og upplýsingar um stöðu og þróun atvinnumála.

2.	Framkvæmdastjórnin skal, að teknu fyllsta tilliti til álits umsjónarnefndarinnar sem um getur í 29. gr. (í þessari reglugerð nefnd umsjónarnefndin") ákvarða með hvaða hætti upplýsingarnar, sem um getur í 1. mgr. þessarar greinar, skuli settar fram.

3.	Í samræmi við málsmeðferðina sem fram
kvæmdastjórnin mælir fyrir um, að teknu fyllsta til
liti til álits umsjónarnefndarinnar, skal þjónustuskrif
stofa hvers aðildarríkis senda til þjónustuskrifstofa hinna aðildarríkjanna og til evrópsku samráðsskrif
stofunnar, sem um getur í 18. gr., upplýsingar um lífskjör og vinnuskilyrði og ástand vinnumarkaðar sem líklegar eru til að koma launafólki frá öðrum aðildarríkjum að gagni. Upplýsingarnar skal endur
skoða reglulega.

Þjónustuskrifstofurnar í hinum aðildarríkjunum skulu tryggja að slíkar upplýsingar séu vel kynntar, m.a. með því að dreifa þeim á meðal viðeigandi vinnumiðlana og koma þeim á framfæri, með öllum tiltækum ráðum, við það launafólk sem hlut á að máli.

2. ÞÁTTUR

Ráðstöfun lausra starfa

13. gr.

1.	Þjónustuskrifstofa hvers aðildarríkis skal senda reglulega til þjónustuskrifstofa hinna aðildarríkjanna og til evrópsku samráðsskrifstofunnar sem um getur í 18. gr.:

a)	upplýsingar um laus störf sem ríkisborgarar hinna aðildarríkjanna geta hugsanlega gegnt,

b)	upplýsingar um laus störf sem boðin eru fram í þriðju löndum,

c)	upplýsingar um atvinnuumsóknir fólks sem hefur formlega látið í ljós ósk um að starfa í öðru aðildarríki,

d)	upplýsingar, sundurliðaðar eftir svæðum og at
vinnugreinum, um umsækjendur sem hafa í raun lýst sig reiðubúna til að taka atvinnutilboði í öðru landi.

Þjónustuskrifstofa hvers aðildarríkis skal senda slík
ar upplýsingar áfram til viðkomandi vinnumiðlana og vinnumálaskrifstofa eins fljótt og kostur er.

2.	Upplýsingum um lausar stöður og umsóknir, sem um getur í 1. mgr., skal dreift samkvæmt samræmdu heildarkerfi sem evrópska samráðsskrifstofan, sem um getur í 18. gr., skal koma á fót í samvinnu við umsjónarnefndina.

Heimilt er að breyta þessu kerfi ef nauðsyn krefur.

14. gr.

1.	Þar til bærar vinnumiðlanir viðkomandi aðildar
ríkja skulu láta tilkynningar berast um sérhvert laust starf í skilningi 13. gr., sem er tilkynnt til vinnu
miðlana aðildarríkis, og vinna úr þeim.

Þessir aðilar skulu senda vinnumiðlunum fyrstnefnda aðildarríkisins upplýsingar um gildar umsóknir.

2.	Viðkomandi vinnumiðlanir aðildarríkjanna skulu svara atvinnuumsóknunum sem um getur í c-lið fyrstu undirgreinar 1. mgr. 13. gr. innan hæfilegs frests sem ekki er lengri en einn mánuður.

3.	Vinnumiðlanir skulu veita launafólki sem er ríkisborgarar annarra aðildarríkja sama forgang og gert er ráð fyrir að innlendir ríkisborgarar njóta, með viðkomandi ráðstöfunum, í samanburði við launafólk sem er ríkisborgarar þriðju landa.

15. gr.

1.	Þjónustuskrifstofurnar skulu annast framkvæmd ákvæða 14. gr. Hins vegar, að svo miklu leyti sem höfuðstöðvarnar heimila og að svo miklu leyti sem skipulag vinnumiðlana í aðildarríki og úthlutunar
aðferðir leyfa:

a)	skulu svæðisbundnar vinnumiðlanir aðildarríkis:

i.	á grundvelli upplýsinganna, sem um getur í 13. gr. og viðeigandi aðgerðir byggjast á, safna saman og manna laus störf og atvinnu
umsóknum,

ii.	koma á beinum tengslum við ráðstöfun:

—	starfa sem boðin hafa verið tilteknum launþega,

—	einstakra atvinnuumsókna sem sendar hafa verið annaðhvort til sérstakra vinnumiðl
ana eða til vinnuveitanda sem rækir starf
semi á því svæði sem miðlunin nær til,

—	starfa til handa árstíðabundnu vinnuafli sem ráða verður eins skjótt og auðið er,

b)	skulu vinnumiðlanir, sem ná til svæða sem liggja að landamærum tveggja eða fleiri aðildarríkja, skiptast reglulega á gögnum er varða laus störf og atvinnuumsóknir á þeirra svæði og, með sama hætti og gert er gagnvart öðrum vinnumiðlunum í löndum þeirra, safna saman og manna laus störf og atvinnuumsóknum.

Ef nauðsynlegt reynist skulu vinnumiðlanir, sem ná til svæða sem liggja að landamærum, einnig koma á samvinnu- og þjónustukerfi með það í huga að geta veitt:

—	notendum eins miklar hagnýtar upplýsingar um hinar ýmsu hliðar hreyfanleika og hægt er, og aðilum vinnumarkaðarins, félagsþjón
ustu (m.a. opinberri eða einkarekinni eða þjónustu sem snertir almannahagsmuni) og öllum viðkomandi stofnunum samþættar ráð
stafanir er tengjast hreyfanleika,

c)	skulu opinberar vinnumiðlanir, sem sérhæfa sig í tilteknum starfsgreinum eða láta sig varða sér
staka hópa fólks, eiga beina samvinnu hver við aðra.

2.	Aðildarríkin sem hlut eiga að máli skulu senda framkvæmdastjórninni skrá, sem samráð er haft um, yfir þær stofnanir sem um getur í 1. mgr. og skal framkvæmdastjórnin birta þessa skrá til upplýsingar, ásamt þeim breytingum sem kunna að verða á henni, í Stjórnartíðindum Evrópusambandsins.

16. gr.

Ekki er skylt að taka upp þær ráðningaraðferðir sem framkvæmdaraðilar beita og kveðið er á um í sam
komulagi sem tvö eða fleiri aðildarríki gera sín á milli.

3. ÞÁTTUR

Leiðir til að hafa eftirlit með jafnvægi á vinnumarkaðinum

17. gr.

1.	Á grundvelli skýrslu frá framkvæmdastjórninni, sem unnin er úr upplýsingum frá aðildarríkjunum, skulu aðildarríkin og framkvæmdastjórnin kanna sameiginlega minnst einu sinni á ári árangur aðgerða Sambandsins vegna lausra starfa og atvinnu
umsókna.

2.	Aðildarríkin skulu ásamt framkvæmdastjórninni kanna öll tiltæk ráð til að veita ríkisborgurum að
ildarríkjanna forgang þegar lausar stöður eru mann
aðar til að leitast við að koma á jafnvægi milli lausra starfa og umsókna innan Sambandsins. Þau skulu beita öllum tiltækum ráðum í þessu skyni.

3.	Annað hvert ár skal framkvæmdastjórnin leggja skýrslu fyrir Evrópuþingið, ráðið og efnahags- og félagsmálanefnd Evrópusambandsins um fram
kvæmd II. kafla, þar sem gerð er grein fyrir þeim upplýsingum sem hafa borist og niðurstöðum athug
ana og rannsókna sem hafa farið fram með sérstakri áherslu á gagnlegar upplýsingar er varða þróun vinnumarkaðarins í Sambandinu.

4. ÞÁTTUR

Evrópska samráðsskrifstofan

18. gr.

Evrópska skrifstofan sem samræmir ráðstafanir í lausar stöður og atvinnuumsókna og stofnuð var á vegum framkvæmdastjórnarinnar ( evrópska sam
ráðsskrifstofan"), skal almennt gegna því hlutverki að stuðla að því að manna laus störf á vettvangi Evr
ópusambandsins. Hún skal einkum bera ábyrgð á öll
um formsatriðum er varða þennan málaflokk sem, samkvæmt ákvæðum þessarar reglugerðar, falla und
ir framkvæmdastjórnina, og ekki síst aðstoða inn
lendar vinnumiðlanir.

Henni ber að taka saman þær upplýsingar sem um getur í 12. og 13. gr. ásamt niðurstöðum kannana og rannsókna sem gerðar eru samkvæmt 11. gr., í því skyni að varpa ljósi á gagnlegar staðreyndir um fyrirsjáanlega þróun á vinnumarkaði Evrópusam
bandsins. Slíkum staðreyndum skal koma á framfæri við þjónustuskrifstofur aðildarríkjanna og við ráð
gjafarnefndina, sem um getur í 21. gr., og umsjónar
nefndina.

19. gr.

1.	Evrópska samráðsskrifstofan skal einkum sjá um:

a)	að samræma þær aðferðir sem þörf er á til að manna laus störf innan Sambandsins og hafa yfirlit yfir þá flutninga launafólks sem af hljótast,

b)	að vinna að þessum markmiðum með því að stuðla að því, í samvinnu við umsjónarnefndina, að sambærilegar aðferðir séu notaðar bæði á stigi stjórnsýslu og tækni,

c)	þegar sérstaka nauðsyn ber til, að safna saman í samvinnu við þjónustuskrifstofurnar upplýsing
um um laus störf og atvinnuumsóknum svo að þjónustuskrifstofurnar geti mannað störfin.

2.	Henni ber að tilkynna þjónustuskrifstofunum um laus störf og atvinnuumsóknir sem sendar hafa verið beint til framkvæmdastjórnarinnar og fá upplýsingar um þær ráðstafanir sem gerðar hafa verið.

20. gr.

Framkvæmdastjórnin getur, í samvinnu við lögbært yfirvald í hverju aðildarríki fyrir sig og í samræmi við þá skilmála og þær aðferðir sem hún skal ákveða á grundvelli álitsgerðar umsjónarnefndarinnar, skipulagt heimsóknir og verkefni fyrir embættis
menn annarra aðildarríkja og einnig framhalds
námskeið fyrir sérmenntað starfsfólk.

III. KAFLI

NEFNDIR SEM EIGA AÐ TRYGGJA NÁNA SAMVINNU MILLI AÐILDARRÍKJANNA Í MÁLEFNUM ER VARÐA FRJÁLSA FÖR LAUNAFÓLKS OG STÖRF ÞESS

1. ÞÁTTUR

Ráðgjafarnefndin

21. gr.

Ráðgjafarnefndin ber ábyrgð á að aðstoða fram
kvæmdastjórnina við að athuga vafamál sem upp kunna að koma við beitingu sáttmálans um starfs
hætti Evrópusambandsins og í sambandi við ráð
stafanir sem gerðar eru á grundvelli hans og varða frjálsa för launafólks og störf þess.

22. gr.

Ráðgjafarnefndin ber einkum ábyrgð á:

a)	að rannsaka mál er varða frjálsa för launafólks og atvinnumál innan ramma innlendrar vinnumála
stefnu, með það að leiðarljósi að samræma stefnu aðildarríkjanna í atvinnumálum innan Evrópu
sambandsins og á þann hátt stuðla að aukinni efnahagslegri þróun og jafnvægi á vinnumarkaði,

b)	að gera almenna úttekt á þeim áhrifum sem fram
kvæmd þessarar reglugerðar og aðrar viðbótar
ráðstafanir hafa,

c)	að koma til framkvæmdastjórnarinnar rökstudd
um tillögum um endurskoðun á þessari reglu
gerð,

d)	að láta í té, hvort heldur sem er að beiðni fram
kvæmdastjórnarinnar eða að eigin frumkvæði, rökstudda álitsgerð um almenn atriði eða megin
reglur, einkum hvað varðar upplýsingaskipti um þróun mála á vinnumarkaðinum, um flutninga launafólks milli aðildarríkja, um áætlanir eða ráðstafanir til að efla starfsráðgjöf eða starfsþjálf
un sem er líkleg til að auka frjálsa för og atvinnu
frelsi, jafnframt um alla þá aðstoð sem launafólk og fjölskyldur þess eiga kost á, þ.m.t. félagsleg aðstoð og öflun húsnæðis fyrir launafólk.

23. gr.

1.	Ráðgjafarnefndin skal skipuð sex fulltrúum frá hverju aðildarríki, tveir skulu vera ríkisstjórnar
fulltrúar, tveir skulu vera frá stéttarfélögum og tveir frá samtökum vinnuveitenda.

2.	Hvert aðildarríki skal tilnefna einn varamann fyrir hvern hóp sem tilgreindur er í 1. mgr.

3.	Starfstími fulltrúanna og varamanna þeirra skal vera tvö ár. Skipan þeirra skal vera endurnýjanleg.

Er starfstíminn rennur út skulu bæði fulltrúar og varamenn sitja þar til aðrir hafa verið skipaðir í þeirra stað eða skipanir þeirra endurnýjaðar.

24. gr.

Ráðið skal skipa bæði fulltrúa og varamenn í ráð
gjafarnefndina og kappkosta, þegar fulltrúar stéttar
félaga og samtaka vinnuveitenda eru valdir, að þeir komi frá hinum ýmsu geirum atvinnulífsins.

Ráðið skal birta til upplýsingar skrá með nöfnum fulltrúa og varamanna í Stjórnartíðindum Evrópu
sambandsins.

25. gr.

Fulltrúi framkvæmdastjórnarinnar eða varamaður hans fer með formennsku í ráðgjafarnefndinni. For
maðurinn hefur ekki atkvæðisrétt. Nefndin skal koma saman tvisvar á ári hið minnsta. Formaðurinn kveður hana saman, annaðhvort að eigin frumkvæði eða að beiðni a.m.k. þriðjungs nefndarmanna.

Framkvæmdastjórnin skal sjá nefndinni fyrir skrif
stofuþjónustu.

26. gr.

Formaðurinn getur boðið einstaklingum eða fulltrú
um aðila sem hafa víðtæka reynslu af atvinnu- eða flutningsmálum launafólks að taka þátt í fundum sem áheyrnarfulltrúar eða sem sérfræðingar. For
maðurinn getur leitað ráða hjá sérfræðingum.

27. gr.

1.	Álitsgerð ráðgjafarnefndarinnar telst ekki gild nema a.m.k. tveir þriðju hlutar fulltrúanna séu við
staddir.

2.	Álitsgerðir skulu rökstuddar og þær skulu sam
þykktar með hreinum meirihluta gildra atkvæða. Þeim skal fylgja skrifleg greinargerð með áliti minnihlutans, fari hann fram á það.

28. gr.

Ráðgjafarnefndin skal setja sér starfsreglur sam
kvæmt reglum um málsmeðferð sem skulu taka gildi þegar ráðið, að fengnu áliti framkvæmdastjórnar
innar, hefur gefið samþykki sitt. Gildistaka breytinga sem nefndin kann að gera á þessum starfsreglum skal háð sömu málsmeðferð.

2. ÞÁTTUR

Umsjónarnefndin

29. gr.

Umsjónarnefndin ber ábyrgð á að aðstoða fram
kvæmdastjórnina við að undirbúa, stuðla að og fylgja eftir öllum formsatriðum og ráðstöfunum sem miða að því að koma þessari reglugerð ásamt við
bótarráðstöfunum í framkvæmd.

30. gr.

Umsjónarnefndin ber einkum ábyrgð á:

a)	að stuðla að og bæta samvinnu milli þeirra stjórnvalda sem hlut eiga að máli í aðildarríkjun
um varðandi öll formsatriði í tengslum við frjálsa för launafólks og störf þess,

b)	að móta aðferðir við skipulag sameiginlegra að
gerða hlutaðeigandi opinberra yfirvalda,

c)	að auðvelda söfnun upplýsinga, sem líklegar eru til að koma framkvæmdastjórninni að gagni og sem nota má í þeim könnunum og rannsóknum sem kveðið er á um í þessari reglugerð, og hvetja hlutaðeigandi stjórnsýsluaðila til að skiptast á upplýsingum og reynslu,

d)	að kanna formsatriði er varða samhæfingu við
miðana sem aðildarríki nota til að meta stöðu vinnumarkaðarins.

31. gr.

1.	Umsjónarnefndin skal skipuð fulltrúum ríkis
stjórna aðildarríkjanna. Hver ríkisstjórn skal tilnefna í umsjónarnefndina einn af fulltrúum sínum í ráð
gjafarnefndinni.

2.	Sérhver ríkisstjórn skal tilnefna varamann úr hópi annarra fulltrúa – nefndarmanna eða varamanna – í ráðgjafarnefndina.

32. gr.

Fulltrúi framkvæmdastjórnarinnar eða varamaður hans fer með formennsku í umsjónarnefndinni. For
maðurinn hefur ekki atkvæðisrétt. Formaður og nefndarmenn geta leitað ráða hjá sérfræðingum.

Framkvæmdastjórnin skal sjá nefndinni fyrir skrif
stofuþjónustu.

33. gr.

Tillögur og álitsgerðir umsjónarnefndarinnar skulu berast framkvæmdastjórninni og skal tilkynna það ráðgjafarnefndinni. Skrifleg greinargerð með áliti einstakra fulltrúa umsjónarnefndarinnar skal fylgja öllum tillögum og álitsgerðum fari þeir fram á það.

34. gr.

Umsjónarnefndin skal setja sér starfsreglur sam
kvæmt reglum um málsmeðferð sem skulu taka gildi þegar ráðið, að fengnu áliti framkvæmdastjórnarinn
ar, hefur gefið samþykki sitt. Gildistaka breytinga sem nefndin kann að gera á þessum starfsreglum skal háð sömu málsmeðferð.

IV. KAFLI

LOKAÁKVÆÐI

35. gr.

Málsmeðferðarreglur ráðgjafarnefndarinnar og um
sjónarnefndarinnar sem eru í gildi 8. nóvember 1968 eiga áfram við.

36. gr.

1.	Reglugerð þessi skal ekki hafa áhrif á ákvæði stofnsáttmála Kjarnorkubandalags Evrópu sem fjalla um aðgang að sérhæfðum störfum í kjarnorkuiðnaði, né heldur neinar þær ráðstafanir sem gripið er til samkvæmt þessum sáttmála.

Engu að síður skal þessi reglugerð ná til þess hóps launafólks, sem um getur í fyrstu undirgrein og til aðstandenda þess, að svo miklu leyti sem réttarstaða þess ræðst ekki af ofangreindum sáttmála eða ráð
stöfunum.

2.	Reglugerð þessi skal ekki hafa áhrif á ráðstafanir sem gripið er til skv. 48. gr. sáttmálans um starfs
hætti Evrópusambandsins.

3.	Reglugerð þessi skal ekki hafa áhrif skuldbind
ingar aðildarríkjanna vegna sérstakra sambanda eða framtíðarsamninga við tiltekin lönd eða yfirráða
svæði utan Evrópu, er byggjast á tengslum milli stofnana sem voru fyrir hendi 8. nóvember 1968, eða samninga sem voru í gildi 8. nóvember 1968 við til
tekin lönd eða yfirráðasvæði utan Evrópu er byggjast á tengslum milli stofnana þeirra.

Launafólk frá slíkum löndum eða yfirráðasvæðum sem, í samræmi við þetta ákvæði, stunda vinnu á yfirráðasvæði einhvers þessara aðildarríkja geta ekki borið fyrir sig eða notið ákvæða þessarar reglugerðar á yfirráðasvæðum hinna aðildarríkjanna.

37. gr.

Aðildarríkin skulu í upplýsingaskyni senda fram
kvæmdastjórninni texta samkomulags, samninga eða samþykkta sem þau hafa gert sín á milli varðandi launafólk á tímabilinu frá undirritun þeirra til gildis
töku.

38. gr.

Framkvæmdastjórnin skal samþykkja ráðstafanir samkvæmt þessari reglugerð fyrir framkvæmd henn
ar. Hún skal í þessu skyni eiga náið samstarf við opinber stjórnvöld í aðildarríkjunum.

39. gr.

Stjórnunarkostnaður ráðgjafarnefndarinnar og um
sjónarnefndarinnar skal talinn með í þeim hluta fjár
hagsáætlunar Evrópusambandsins sem varðar fram
kvæmdastjórnina.

40. gr.

Reglugerð þessi gildir fyrir aðildarríkin og ríkis
borgara þeirra, sbr. þó 2. og 3. gr.

41. gr.

Reglugerð (EBE) nr. 1612/68 er hér með felld úr gildi.

Líta ber á tilvísanir í niðurfelldu reglugerðina sem tilvísanir í þessa reglugerð og skulu þær lesnar með hliðsjón af samsvörunartöflunni í II. viðauka.

42. gr.

Reglugerð þessi öðlast gildi á tuttugasta degi eftir að hún birtist í Stjórnartíðindum Evrópusambandsins.

Reglugerð þessi er bindandi í heild sinni og gildir í öllum aðildarríkjunum án frekari lögfestingar.

Gjört í Strassborg, 5. apríl 2011.

Fyrir hönd Evrópuþingsins,	Fyrir hönd ráðsins,
J. Buzek	Győri E.
forseti.	forseti.

I. VIÐAUKI

NIÐURFELLD REGLUGERÐ MEÐ SKRÁ YFIR SÍÐARI BREYTINGAR HENNAR

Reglugerð ráðsins (EBE) nr. 1612/68

(Stjtíð. EB L 257, 19.10.1968, bls. 2).

Reglugerð ráðsins (EBE) nr. 312/76

(Stjtíð. EB L 39, 14.2.1976, bls. 2).

Reglugerð ráðsins (EBE) nr. 2434/92

(Stjtíð. EB L 245, 26.8.1992, bls. 1).

Tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins 2004/38/EB

(Stjtíð. ESB L 158, 30.4.2004, bls. 77).	Einungis 1. mgr. 38. gr.

II. VIÐAUKI

Samsvörunartafla

Reglugerð (EBE) nr. 1612/68	Þessi reglugerð
I. hluti	I. kafli
I. bálkur	1. þáttur
1. gr.	1. gr.
2. gr.	2. gr.
Fyrsta undirgrein 1. mgr. 3. gr.	Fyrsta undirgrein 1. mgr. 3. gr.
Fyrsti undirliður fyrstu undirgreinar 1. mgr. 3. gr.	a-liður fyrstu undirgreinar 1. mgr. 3. gr.
Annar undirliður fyrstu undirgreinar 1. mgr. 3. gr.	b-liður fyrstu undirgreinar 1. mgr. 3. gr.
Önnur undirgrein 1. mgr. 3. gr.	Önnur undirgrein 1. mgr. 3. gr.
2. mgr. 3. gr.	2. mgr. 3. gr.
4. gr.	4. gr.
5. gr.	5. gr.
6. gr.	6. gr.
II. bálkur	2. þáttur
7. gr.	7. gr.
1. mgr. 8. gr	8. gr.
9. gr.	9. gr.
III. bálkur	3. þáttur
12. gr.	10. gr.
II. hluti	II. kafli
I. bálkur	1. þáttur
13. gr.	11. gr.
14. gr.	12. gr.
II. bálkur	2. þáttur
15. gr.	13. gr.
16. gr.	14. gr.
17. gr.	15. gr.
18. gr.	16. gr.
III. bálkur	3. þáttur
19. gr.	17. gr.
IV. bálkur	4. þáttur
21. gr.	18. gr.
22. gr.	19. gr.
23. gr.	20. gr.
III. hluti	III. kafli
I. bálkur	1. þáttur
24. gr.	21. gr.
25. gr.	22. gr.
26. gr.	23. gr.
27. gr.	24. gr.
28. gr.	25. gr.
29. gr.	26. gr.
30. gr.	27. gr.
31. gr.	28. gr.
II. bálkur	2. þáttur
32. gr.	29. gr.
33. gr.	30. gr.
34. gr.	31. gr.
35. gr.	32. gr.
36. gr.	33. gr.
37. gr.	34. gr.
IV. hluti	IV. kafli
I. bálkur	—
38. gr.	—
39. gr.	35. gr.
40. gr.	—
41. gr.	—
II. bálkur	—
1. mgr. 42. gr.	1. mgr. 36. gr.
2. mgr. 42. gr.	2. mgr. 36. gr.
Fyrsti og annar undirliður fyrstu undirgreinar 3. mgr. 42. gr.	Fyrsta undirgrein 3. mgr. 36. gr.
Önnur undirgrein 3. mgr. 42. gr.	Önnur undirgrein 3. mgr. 36. gr.
43. gr.	37. gr.
44. gr.	38. gr.
45. gr.	—
46. gr.	39. gr.
47. gr.	40. gr.
—	41. gr.
48. gr.	42. gr.
—	I. viðauki
—	II. viðauki

_____________

Samþykkt á Alþingi 23. október 2014.